Pet osoba povrijeđeno je nakon što je avion Airbus A320 kompanije Eurowings tokom leta u blizini Sarajeva naišao na turbulenciju i vrtložno strujanje koje je ostavio Airbus A380 kompanije Emirates.
Prema navodima specijalizovanog portala The Aviation Herald, incident se dogodio 30. maja na letu EW635 iz Rodosa za Keln, kada je Airbus A320 registracije D-AEWS letio na nivou leta FL360, odnosno na visini od oko 10.970 metara.
Kontrola letenja odobrila je posadi penjanje na FL380, dok se u istom vazdušnom prostoru ispred njega nalazio Airbus A380-800 kompanije Emirates na letu EK1 iz Dubaija za London Heathrow, prenosi portal Aero.
Superdžambo registracije A6-EUF letio je na FL380 i nalazio se oko 7,6 nautičkih milja, odnosno 14,1 kilometar, ispred A320.
Tokom penjanja A320 je iznenada prekinuo uspon na približno FL376, nakon čega se vratio na FL360 spuštajući se brzinom do 3.000 stopa u minuti.
Prema informacijama do kojih je došao The Aviation Herald, avion je u tom trenutku naišao na kombinaciju atmosferske turbulencije i vrtložnog strujanja koje je ostavio A380.
Povrijeđeni putnici i stjuardesa
U naglom poremećaju leta lakše su povrijeđena četiri putnika i jedna stjuardesa.
Prema istom izvoru, članica kabinskog osoblja tokom najintenzivnijeg dijela incidenta odbačena je do plafona kabine.
Posada Eurowingsa nastavila je let prema Kelnu, gdje su po slijetanju bile spremne medicinske ekipe. Povrijeđeni su prvo zbrinuti u avionu, a zatim prevezeni u bolnicu radi dodatnih pregleda.
Istražioci su osigurali snimač razgovora u pilotskoj kabini (CVR) i snimač parametara leta (FDR).
Airbus A380 kompanije Emirates nije pretrpio nikakve posljedice i bezbjedno je nastavio let prema Londonu.
Avion kasnio više od tri sata
Avion Eurowingsa ostao je na zemlji u Kelnu oko četiri i po sata prije nego što je vraćen u saobraćaj.
Naredni let obavio je sa zakašnjenjem od oko tri i po sata.
Prema preporukama Međunarodne organizacije civilnog vazduhoplovstva (ICAO), između A380, koji pripada kategoriji „Super“, i aviona kategorije „Medium“, kao što je A320, potrebno je održavati razdvajanje od najmanje sedam nautičkih milja kada lete na istoj visini ili do 1.000 stopa, odnosno 305 metara niže.
U trenutku incidenta razmak između dva aviona iznosio je oko 7,6 nautičkih milja.
Zašto je vrtložno strujanje opasno?
Vrtložno strujanje nastaje na krajevima krila aviona kao posljedica stvaranja uzgona.
Zbog velike mase i raspona krila, Airbus A380 stvara među najsnažnijim vrtlozima u civilnom vazduhoplovstvu, koji mogu opstati nekoliko minuta iza aviona i predstavljati opasnost za manje letjelice koje koriste istu rutu.
Ovo nije prvi ozbiljan incident povezan sa vrtložnim strujanjem najvećeg putničkog aviona na svijetu.
U januaru 2017. godine poslovni avion Bombardier Challenger 604 iznad Arapskog mora upao je u vrtložno strujanje Emiratesovog A380 koji je letio ispred njega. Posada je tada izgubila kontrolu nad avionom, koji se tokom nekontrolisanog obrušavanja spustio za oko 10.000 stopa, odnosno 3.050 metara.
Dva putnika zadobila su teške povrede, a avion je pretrpio ozbiljna oštećenja prije nego što je uspio bezbjedno sletjeti u Oman.
Sličan događaj zabilježen je i u martu 2023. godine u Sjedinjenim Američkim Državama, kada je regionalni avion Bombardier CRJ-900 kompanije Air Canada tokom prilaza aerodromu Vašington Ronald Regan naišao na vrtložno strujanje Boeinga 777 koji je letio ispred njega.
Iako su incidenti izazvani vrtložnim strujanjem relativno rijetki, oni su jedan od razloga zbog kojih kontrola letenja primjenjuje stroga pravila o razdvajanju aviona različitih kategorija mase, posebno kada je riječ o Airbusu A380, jedinom putničkom avionu koji ima posebnu ICAO kategoriju „Super“.